Dugotrajan, snažan i iskren aplauz je obeležio premijernu projekciju dokumentarnog filma „Zaustavite Dunav i skazaljke stare“ u novosadskoj „Areni“. Ovaj dugometražni film, koji je premijerno prikazan 2022. godine povodom 15 godina svetskog festivala „Tamburica fest“, dosnimljen je i obogaćen novim sadržajima i akterima tokom prethodnih četiri godine. Produkciju su realizovali „Tamburica fest“, „Balkan Panorama film festival“ iz Turske i „2+1 produkcija“, a film su režirali Sali Salini i Anđela Karagić.
Film je inspirisan najizvođenijom tamburaškom pesmom „Zaustavite Dunav…“, koju je napisao slikar Ratko Šoć 1975. godine. Dr Jovan Pejčić, producent filma i direktor festivala, naglasio je da je film posvećen očuvanju tradicije tamburice i kulturnog identiteta ovog instrumenta, koji je deo nematerijalnog kulturnog nasleđa Srbije. Istakao je da festival i Svetska tamburaška asocijacija, sa sedištem u Novom Sadu, već 19 godina rade na očuvanju ovog kulturnog blaga.
U filmu su učestvovali istaknuti umetnici, kompozitori, interpretatori, glumci i teoretičari iz raznih sfera stvaralaštva. Rade Šrebedžija, koji je otvorio prvi „Tamburica fest“ 2008. godine, govorio je o svojim sećanjima i kafanskim segmentima svog profesionalnog rada, uvek uz tamburaše. Vlatko Stefanovski, umetnik svetskog glasa, je pričao o sličnostima između gitare i tamburice, kao i o ushićenju prilikom zajedničkih nastupa.
Zoran Mulić, profesor muzičke akademije u Novom Sadu, istakao je značaj tamburaša u očuvanju kulturne baštine, navodeći da je više od 150 pesama poznatih pesnika kao što su Čika Jova Zmaj i Branko Radičević izvedeno uz tamburicu. Mnogi umetnici su delili svoja iskustva, uključujući Gregora Zagorca, slovenačkog kompozitora, Jovana Adamova, istaknutog novosadskog kompozitora i dirigenta, kao i Đorđa Čavića, multiinstrumentalistu koji je naglasio kako tamburica doprinosi razvoju muzike.
Ratko Šoć, čuveni slikar, govorio je o svom prijateljstvu sa Miroslavom Mikom Antićem i Janikom Balažom, velemajstorom tamburice. Izrazio je zadovoljstvo što je pesma „Zaustavite Dunav…“ bila deo njihovih druženja, naglašavajući da je Janika po stihu „Osam tamburaša s Petrovaradina“ nazvao svoj orkestar.
Film takođe sadrži utiske poznatih izvođača kao što su Željko Samardžić, Nikola Rokvić, Bane Krstić, Dženan Lončarević, kao i mnogi drugi orkestri i umetnici. Publika je na premijeri reagovala s oduševljenjem, što je dodatno potvrdilo važnost ovog dokumentarnog filma u očuvanju kulturne tradicije.
Ovaj film ne samo da osvetljava bogatu istoriju tamburice kao instrumenta, već i njen značaj u kulturi Srbije. U vremenu kada se mnoge tradicije gube, „Zaustavite Dunav i skazaljke stare“ predstavlja važan korak u očuvanju kulturnog identiteta i promovisanja vrednosti koje tamburica nosi sa sobom.
Premijera filma okupila je brojne zvanice, umetnike i ljubitelje tamburaške muzike, koji su zajednički proslavili ovaj kulturni događaj. Učesnici su se složili da je tamburica više od instrumenta; ona je simbol zajedništva, tradicije i ljubavi prema muzici. Ovaj film će sigurno ostati kao značajan doprinos očuvanju i promociji tamburaške muzike i tradicije, i kao podsticaj novim generacijama da nastave s negovanjem ovog dragocenog nasleđa.
