Bela špargla, iako je prisutna u Srbiji, nalazi se u ograničenim količinama i znatno je ređa u poređenju sa zelenom varijantom, koja je daleko popularnija. Ova delikatesna namirnica se smatra sezonskom i najčešće se uvozi ili proizvodi u specijalizovanim zasadima. Sezona bele špargle traje u proleće, a zbog kratkog trajanja i zahtevne proizvodnje, njena cena je značajno viša.
Uzgajanje bele špargle se razlikuje od uzgoja zelene, jer se biljka tokom rasta prekriva zemljom kako ne bi bila izložena sunčevoj svetlosti. Ovaj proces sprečava razvoj hlorofila, što rezultira belom bojom i blažim, nežnijim ukusom, ali i znatno većim zahtevima u proizvodnji.
U Evropi, bela špargla je posebno cenjena, naročito u Nemačkoj, gde se obeležava tradicionalna sezona poznata kao “Spargelzeit”. Pored Nemačke, velike količine bele špargle proizvode se u Holandiji, Francuskoj, Španiji i Italiji, a prisutna je i u Sloveniji i Švajcarskoj, gde se smatra premijum sezonskom namirnicom.
U Srbiji, uzgoj špargle je prisutan, ali još uvek nije masovan. Bela špargla se najčešće gaji na manjim površinama u specijalizovanim gazdinstvima, a njena dostupnost je ograničena zbog zahteva u uzgoju i ručne berbe. Zbog toga se na domaćem tržištu smatra luksuznijom i ređe dostupnom namirnicom, dok je u zapadnoj Evropi deo dugogodišnje gastronomske tradicije.
Cene bele špargle u Srbiji variraju u zavisnosti od porekla i kvaliteta. Uvozna i rana ponuda kreće se od 2.500 do 3.000 dinara po kilogramu, dok domaća sezonska proizvodnja košta oko 700 dinara po kilogramu ili više pri direktnoj prodaji. U marketima, akcijske ponude mogu biti od 300 do 400 dinara po pakovanju, ali su količine ograničene.
Bela špargla se može naći u većim trgovinskim lancima, na pijacama tokom proleća, kod lokalnih proizvođača, kao i putem onlajn prodaje specijalizovanih gazdinstava. Domaća proizvodnja se postepeno širi, posebno u regionima sa pogodnim zemljištem i razvijenijom povrtarskom proizvodnjom.
Uzimajući u obzir sve aspekte, uzgoj špargle u Srbiji se sve više prepoznaje kao visokoprofitabilna, ali zahtevna kultura. Procene pokazuju da hektar u punoj rodnosti može donositi značajne prihode, iako sa visokom početnom investicijom i odloženom isplativošću, pošto se prvi ozbiljan rod može očekivati tek nakon 2 do 3 godine. Ključni izazovi u uzgoju uključuju ručnu berbu, specifične uslove uzgoja i dug period povraćaja investicija.
